Rời quê với 5 NDT, làm thợ mộc để tích cóp vốn khởi nghiệp
Khởi nghiệp từ nghề thợ mộc, Ding Zuohong (Đinh Tả Hồng) sau này trở thành một doanh nhân nổi bật trong ngành nội thất Trung Quốc. Nhưng trước khi xây dựng Yuexing, hành trang của ông khi rời quê được kể lại chỉ gồm hai bộ quần áo cũ, bộ dụng cụ làm mộc đơn giản và 5 NDT trong túi.
Ding Zuohong sinh năm 1962 trong một gia đình nông dân tại Như Cao, Giang Tô, Trung Quốc. Hoàn cảnh kinh tế khó khăn khiến ông không có điều kiện tiếp tục con đường học hành sau khi tốt nghiệp trung học. Thay vì ở lại quê nhà, chàng trai trẻ quyết định tới Thường Châu tìm việc, bắt đầu những năm tháng tự kiếm sống bằng kỹ năng làm mộc.
Những ngày đầu không hề dễ dàng. Không người thân hỗ trợ, không có nơi ở ổn định và cũng chẳng sở hữu đầy đủ dụng cụ cần thiết, Ding Zuohong phải nhận những công việc nhỏ để duy trì cuộc sống. Thu nhập kiếm được không chỉ dành cho bản thân mà một phần còn phải gửi về hỗ trợ gia đình. Chính vì vậy, quá trình tích lũy vốn của ông diễn ra chậm hơn nhiều so với những câu chuyện khởi nghiệp bắt đầu bằng một khoản tiền lớn.
Bù lại, nghề mộc mang đến cho Ding Zuohong một thứ vốn khác: tay nghề và khách hàng. Qua từng sản phẩm, khả năng của người thợ trẻ dần được biết tới, số lượng khách tìm đến nhiều hơn và thu nhập cũng bắt đầu cải thiện. Trong quá trình làm thuê, ông không chỉ học cách đóng một món đồ nội thất mà còn quan sát nhu cầu của người mua, giá nguyên liệu, cách tổ chức sản xuất và những vấn đề có thể phát sinh trong một xưởng gỗ.
Phải đến năm 1988, khi 26 tuổi, Ding Zuohong mới tích lũy được khoảng 3.000 NDT. Thay vì tiếp tục làm một người thợ để có nguồn thu tương đối ổn định, ông quyết định đem số tiền dành dụm nhiều năm đặt cược vào một xưởng gỗ riêng mang tên Yuexing. Xưởng ban đầu chỉ có 7 người, trong đó có hai em trai của Ding Zuohong.
Nếu xét về quy mô, đây chỉ là một cơ sở sản xuất rất nhỏ. Nhưng chính xưởng mộc ấy trở thành điểm khởi đầu cho Yuexing sau này.
Khởi nghiệp với 3.000 NDT, từ xưởng 7 người bước vào thị trường lớn
Những năm đầu khởi nghiệp của Ding Zuohong gắn chặt với nghề mà ông hiểu rõ nhất. Yuexing tập trung sản xuất đồ nội thất, tận dụng kinh nghiệm làm mộc và những mối quan hệ Ding đã tích lũy trước đó. Thay vì bước ngay vào một ngành xa lạ, ông bắt đầu từ kỹ năng có thể trực tiếp tạo ra sản phẩm và doanh thu. Nhưng Ding Zuohong không muốn Yuexing mãi chỉ là một xưởng sản xuất.
Năm 1991, khoảng ba năm sau ngày thành lập, doanh nghiệp bắt đầu bước sang lĩnh vực phân phối nội thất gia đình. Đây trở thành một bước chuyển quan trọng bởi Yuexing không còn chỉ kiếm tiền từ việc làm ra bàn, ghế hay các sản phẩm gỗ, mà bắt đầu tiến sâu hơn vào chuỗi giá trị thông qua hoạt động thương mại và xây dựng hệ thống phân phối.
Sự thay đổi này cũng cho thấy tư duy kinh doanh của Ding Zuohong dần vượt khỏi phạm vi một người thợ giỏi. Nếu chỉ dựa vào sản xuất, tốc độ mở rộng của doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào năng lực nhà xưởng. Khi bước sang phân phối, Yuexing có thể đưa thêm nhiều thương hiệu và sản phẩm vào hệ thống, tiếp cận lượng khách hàng lớn hơn và từng bước tạo dựng vị trí trên thị trường nội thất gia đình.
Đến năm 2001, việc khai trương trung tâm nội thất Yuexing tại Thượng Hải đánh dấu bước tiến mới của doanh nghiệp. Từ một xưởng gỗ với 7 lao động được hình thành bằng khoản vốn 3.000 NDT, Yuexing bắt đầu xuất hiện tại một trong những thị trường lớn nhất Trung Quốc.
Quá trình phát triển sau đó đưa Yuexing vượt khỏi phạm vi của một công ty nội thất truyền thống. Tập đoàn mở rộng hoạt động sang nhiều lĩnh vực, từ thương mại và trang trí nội thất gia đình đến bán lẻ, khách sạn, du lịch văn hóa, vui chơi giải trí và một số hoạt động kinh doanh khác.
Yuexing được xếp thứ 385 trong danh sách 500 doanh nghiệp tư nhân Trung Quốc năm 2023, với giá trị được nhắc tới khoảng 4,6 tỷ USD. Ding Zuohong cũng được đưa vào nhóm doanh nhân sở hữu khối tài sản trên 1 tỷ USD.
Khoảng cách từ xưởng gỗ 7 người tới một tập đoàn hoạt động trong nhiều lĩnh vực vì thế không được tạo ra trong một vài năm. Ding Zuohong đã trải qua một quá trình kéo dài hàng thập kỷ, liên tục dịch chuyển Yuexing từ làm sản phẩm → bán sản phẩm → vận hành hệ thống thương mại → mở rộng sang các lĩnh vực liên quan.
Từ người thợ mộc đến cơ nghiệp tỷ USD
Điểm đáng chú ý trong hành trình khởi nghiệp của Ding Zuohong nằm ở việc ông không rời bỏ hoàn toàn ngành nghề ban đầu khi doanh nghiệp lớn lên. Thay vào đó, Yuexing mở rộng dần từ chính hệ sinh thái xung quanh nội thất.
Khi đã có năng lực sản xuất, doanh nghiệp tiến sang phân phối. Khi đã có hệ thống phân phối, Yuexing phát triển các trung tâm thương mại nội thất và mở rộng quy mô. Sau đó, tập đoàn mới từng bước tiến vào những lĩnh vực khác. Cách phát triển này giúp hoạt động kinh doanh mới ít nhiều vẫn dựa trên nguồn lực và kinh nghiệm được tích lũy từ giai đoạn trước.
Ngay cả trong những thời điểm thị trường gặp khó khăn, Yuexing vẫn lựa chọn mở rộng. Theo thông tin được cung cấp, trong giai đoạn khủng hoảng tài chính, tập đoàn vừa tìm kiếm lợi nhuận từ đơn hàng nước ngoài vừa tiếp tục phát triển thị trường nội địa. Thay vì chỉ thu hẹp hoạt động để phòng thủ, Ding Zuohong xem những biến động của thị trường là cơ hội điều chỉnh chiến lược và tìm thêm dư địa tăng trưởng.
Đổi mới cũng trở thành tư duy xuyên suốt quá trình điều hành của ông. Từ một người trực tiếp cầm cưa, đục để kiếm sống, Ding Zuohong phải học cách quản lý nhân sự, xây dựng thương hiệu, tổ chức hệ thống phân phối rồi điều hành một doanh nghiệp có quy mô ngày càng lớn. Mỗi bước phát triển đều đòi hỏi ông phải rời khỏi vai trò quen thuộc trước đó.
Câu chuyện của Yuexing vì vậy không đơn giản là phép nhân từ 3.000 NDT thành hàng tỷ USD. Số vốn ban đầu rất nhỏ, nhưng trước khi bỏ ra khoản tiền ấy, Ding Zuohong đã có nhiều năm tích lũy tay nghề, khách hàng và hiểu biết về thị trường. Chính những thứ không xuất hiện trên bảng cân đối kế toán đó mới tạo nên nền móng cho lần khởi nghiệp ở tuổi 26.
Nếu có một hình ảnh cô đọng nhất cho hành trình này, đó có lẽ là thời điểm Ding Zuohong rời quê với vài bộ quần áo cũ, bộ đồ nghề mộc và chỉ 5 NDT trong túi. Khi ấy, ông chưa có doanh nghiệp, nhà máy hay hệ thống phân phối; tài sản đáng kể nhất chỉ là khả năng lao động.
Nhiều năm sau, chính nghề mộc từng giúp Ding Zuohong kiếm từng khoản tiền nhỏ lại trở thành điểm xuất phát để ông xây dựng Yuexing. Từ 3.000 NDT dành dụm mở xưởng 7 người năm 1988, doanh nghiệp từng bước tiến vào sản xuất, phân phối và nhiều lĩnh vực kinh doanh khác.
Hành trình ấy cũng cho thấy một cách tiếp cận khác với khởi nghiệp: không nhất thiết phải bắt đầu bằng một phát minh mới hay nguồn vốn khổng lồ. Với Ding Zuohong, cơ nghiệp được gây dựng từ chính nghề mình thành thạo nhất, rồi mở rộng từng bước khi năng lực và nguồn lực đủ lớn. Từ người thợ mộc rời quê với 5 NDT đến nhà sáng lập một tập đoàn lớn, khoảng cách ấy được lấp đầy bằng nhiều thập kỷ tích lũy và liên tục mở rộng giới hạn của công việc mình đang làm.
(Theo: Tạp chí điện tử Kinh tế Chứng khoán Việt Nam)
